Aktualności

Limfohistiocytoza hemofagocytarna (hemophagocytic lymphohistiocytosis – HLH) wieku dziecięcego jest rzadkim, potencjalnie zagrażającym życiu zespołem nadmiernej aktywacji układu odpornościowego, prowadzącym do tzw. burzy cytokinowej oraz uszkodzenia narządów. Można wyodrębnić 3 główne etiologie: pierwotna HLH (primary HLH – pHLH), HLH związana z wirusem Epsteina-Barra (EBV-HLH) oraz wtórna HLH (secondary HLH – sHLH).

Glejaki są nowotworami mózgu, które mogą nawracać po leczeniu i szerzyć się do struktur odpowiedzialnych za kluczowe funkcje, takie jak ruch i mowa. Wpływ struktur elokwentnych mózgu na skuteczność oraz działania niepożądane radioterapii (RT) pozostaje nadal niewystarczająco poznany. Celem opisanego badania była ocena zależności pomiędzy lokalizacją elokwentnych obszarów mózgu, dawką promieniowania oraz wzorcem nawrotu glejaka względem elokwentnych struktur mózgu i występowaniem zaburzeń neurologicznych. 

Diagnostyka zaburzeń hematologicznych u dzieci, interpretacja wyników morfologii krwi oraz rozpoznawanie objawów wymagających dalszej diagnostyki były głównymi tematami konferencji „Praktyczna Hematologia w Pediatrii 2026”, która odbyła się 10 października 2026 r. w Poznaniu. Podczas wydarzenia poruszono również zagadnienia dotyczące hemostazy i mikroangiopatii zakrzepowych. Wykłady z konferencji są już dostępne w formie relacji cyfrowych na naszym portalu.

Inwazyjna choroba grzybicza (ang. invasive fungal disease – IFD) stanowi istotne powikłanie leczenia dzieci z nowo rozpoznaną ostrą białaczką szpikową (ang. acute myeloid leukaemia – AML). Liposomalna amfoterycyna B (ang. liposomal amphotericin B – LAmB) stosowana w wydłużonych schematach dawkowania może stanowić alternatywę dla triazoli lub dożylnego podawania echinokandyn w sytuacjach, gdy ich zastosowanie jest przeciwwskazane lub niepraktyczne.

Ocena zajęcia szpiku kostnego stanowi kluczowy element procesu stopniowania zaawansowania mięsaka prążkowanokomórkowego (rhabdomyosarcoma – RMS). Za złoty standard diagnostyczny uznawano dotychczas obustronną aspirację i biopsję szpiku kostnego z talerzy kości biodrowych (bone marrow aspirates/biopsies – BMAB). 

Mastocytoza dziecięca może przyjmować różne postacie, a jej diagnostyka i leczenie wymagają podejścia wielospecjalistycznego. Zagadnienia dotyczące mastocytozy skórnej i układowej u dzieci, różnicowania mastocytozy i alergii oraz zróżnicowanego obrazu choroby omówiono podczas webinaru „Pod znakiem żyrafy, czyli słowo o mastocytozie dziecięcej”, który odbył się 20 października. Relacje cyfrowe z tego wydarzenia są już dostępne na naszym portalu.

Nadciśnienie tętnicze (arterial hypertension – AH) jest częstym objawem klinicznym występującym w momencie rozpoznania guza Wilmsa (Wilms tumor – WT). Jego leczenie bywa trudne, a obecność AH może wiązać się z ryzykiem wystąpienia ostrych powikłań. Celem opisanej retrospektywnej analizy (EudraCT 2016-004180-39) 147 dzieci z nowo rozpoznanym WT, leczonych w okresie od stycznia 2010 do grudnia 2023 roku w 2 włoskich ośrodkach była ocena częstości występowania AH, identyfikacja czynników związanych z ryzykiem jego rozwoju, analiza stosowanego leczenia przeciwnadciśnieniowego oraz opracowanie zaleceń dotyczących postępowania klinicznego.

Skala ryzyka EBMT obejmująca 5 czynników służących do oceny ryzyka związanego z przeszczepem macierzystych komórek krwiotwórczych (hematopoietic stem cell transplantation – HSCT) u dorosłych pacjentów nie została dotychczas zwalidowana w populacji pediatrycznej. 

Organizacja National Comprehensive Cancer Network (NCCN) opublikowała pierwsze w historii wytyczne praktyki klinicznej (NCCN Guidelines) dedykowane mięsakom kości u pacjentów pediatrycznych. Nowe zalecenia skupiają się przede wszystkim na diagnostyce i leczeniu mięsaka Ewinga oraz innych niezróżnicowanych mięsaków drobnookrągłokomórkowych u dzieci i nastolatków. Dokument, oparty na dowodach naukowych i konsensusie ekspertów, ma na celu wsparcie optymalnych decyzji klinicznych oraz ograniczenie ryzyka zarówno nadmiernego, jak i niewystarczającego leczenia.

Ponowna radioterapia (reirradiation – reRT) w przebiegu progresji rozlanego glejaka mostu (diffuse intrinsic pontine glioma – DIPG) stanowi obiecującą strategię terapeutyczną, której celem jest wydłużenie przeżycia całkowitego (overall survival – OS) chorych.

Dordawipron (ONC201) jest pierwszą terapią zatwierdzoną przez Amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków (ang. Food and Drug Administration – FDA) do leczenia glejaka rozlanego linii środkowej (ang. diffuse midline glioma – DMG) z mutacją H3K27M. Pomimo wprowadzenia tej terapii odpowiedź kliniczna pozostaje zróżnicowana, a obecnie nie istnieją zwalidowane biomarkery obrazowe pozwalające przewidywać długoterminowe korzyści z leczenia.

Mastocytoza dziecięca stanowi wyzwanie diagnostyczne i terapeutyczne, a jej różnorodność znajduje odzwierciedlenie w obszarach zainteresowania wielu specjalizacji medycznych. Diagnostyka, leczenie oraz zróżnicowane postaci choroby będą punktem wyjścia do omówienia zagadnień związanych z mastocytozą u dzieci. Podczas webinaru 20 października eksperci przedstawią różne aspekty choroby, istotne zarówno dla lekarzy, jak i rodziców.

Oporne zakażenia wirusowe pozostają jedną z głównych przyczyn chorobowości i śmiertelności po allogenicznym przeszczepieniu krwiotwórczych komórek macierzystych (allo-HSCT), szczególnie gdy leczenie przeciwwirusowe jest nieskuteczne, źle tolerowane lub przeciwwskazane. Jedną ze strategii leczenia ratunkowego jest adopcyjny transfer limfocytów T swoistych dla wirusów (VST), który umożliwia odbudowę przeciwwirusowej odporności komórkowej i może być stosowany m.in. w zakażeniach CMV, EBV, adenowirusem (AdV) oraz poliomawirusem BK.

Niezadowalająca wczesna odpowiedź na leczenie u dzieci z chłoniakiem limfoblastycznym z limfocytów T (T-cell lymphoblastic lymphoma – T-LBL) wiąże się z niekorzystnym rokowaniem. W wieloośrodkowym prospektywnym badaniu oceniono skuteczność protokołu Chinese Children’s Cancer Group (CCCG) LBL-2016, uwzględniającego modyfikację intensywności leczenia na podstawie wczesnej odpowiedzi terapeutycznej, oraz przeanalizowano kliniczne i molekularne czynniki rokownicze u dzieci z T-LBL. 

Relacje cyfrowe z IX Akademii Edukacyjnej Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej „Kosmiczne Nadzieje – Cosmic Hopes” są już dostępne. Wydarzenie odbyło się w dniach 10–12 września 2026 roku w Łodzi i koncentrowało się na zagadnieniach związanych z diagnostyką oraz leczeniem chorób hematologicznych i nowotworowych u dzieci.

Współczesna onkologia coraz skuteczniej leczy ciało. Nowoczesne terapie, diagnostyka molekularna, immunoterapia i precyzyjne procedury medyczne wydłużają życie wielu pacjentów i poprawiają rokowania. Jednak choroba nowotworowa nie dotyka wyłącznie organizmu. Uderza także w psychikę, relacje rodzinne, poczucie bezpieczeństwa, sens życia i najgłębsze przekonania człowieka. Dlatego coraz głośniej mówi się o tym, że skuteczna opieka onkologiczna powinna obejmować nie tylko terapie medyczne, ale również wsparcie emocjonalne, społeczne i duchowe.

Ogniska nefrogenne (Nephrogenic Rests – NRs) oraz nefroblastomatoza (NBM) stanowią zmiany prekursorowe rozwoju guza Wilmsa (Wilms Tumor – WT). Ich znaczenie jako czynnika ryzyka nawrotu choroby nie zostało dotychczas jednoznacznie określone, co wynika, m.in. z niejednoznaczności kryteriów diagnostycznych oraz stosowanej terminologii. Przeprowadzono retrospektywną analizę danych pacjentów z WT, u których stwierdzono lub nie stwierdzono współistnienia NRs/NBM.

Siedem kluczowych medycznych towarzystw naukowych opublikowało wspólne stanowisko dotyczące projektu nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Nowe przepisy zakładają zastąpienie stałego odpisu 0,3% planowanych przychodów NFZ na rzecz Agencji Badań Medycznych zapisem „do 0,3%”. Środowisko naukowe i medyczne apeluje o zachowanie stabilności finansowania i wstrzymanie prac nad nowelizacją w tym zakresie.

Chemioterapia oparta na związkach platyny stanowi dobrze udokumentowaną przyczynę ciężkiego, istotnie upośledzającego słuch uszkodzenia narządu słuchu. O ile częstość występowania ototoksyczności wywołanej cisplatyną została dokładnie opisana, rzeczywista częstość niedosłuchu związanego z karboplatyną pozostaje niejednoznaczna. 

Serdecznie zapraszamy na konferencję „Praktyczna Hematologia w Pediatrii 2026”, która odbędzie się 10 października 2026 roku w Szpitalu Klinicznym im. Karola Jonschera Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. Organizatorem wydarzenia jest Klinika Onkologii, Hematologii i Transplantologii Pediatrycznej Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu.

Polska należy do krajów o rozwiniętym systemie domowej opieki paliatywnej dla dzieci. Nadal jednak brakuje jej odpowiednio wczesnej integracji z leczeniem prowadzonym w klinikach onkologii i hematologii dziecięcej. O potrzebie stworzenia ogólnopolskiej sieci pediatrycznych zespołów opieki paliatywnej działających w szpitalach klinicznych oraz obejmowania pacjentów wsparciem już od momentu rozpoznania choroby mówi dr Katarzyna Żak-Jasińska.